Τετάρτη, 27 Μαΐου 2020

ev media-logomenoume spiti-small

«Το στοίχημα είναι να μην αρρωστήσουμε όλοι μαζί ταυτόχρονα». Ολόκληρη η συνέντευξη της Μελίνας Τσέλιου, από την έντυπη έκδοση

συνέντευξη από την έντυπη έκδοση

Συγκρατημένα αισιόδοξη για την πορεία εξάπλωσης του κορονοϊού στην Ελλάδα, εμφανίζεται στη συνέντευξη που παραχώρησε στα «Ευρυτανικά Νέα» η Καρπενησιώτισσα Διδάκτωρ Ιολογίας Μελίνα Τσέλιου. Σημειώνει, ωστόσο, πώς απαιτείται διαρκής επαγρύπνηση, καθώς τα δύσκολα έπονται. Το αποκορύφωμα των κρουσμάτων αναμένεται στη διάρκεια του Απριλίου και άνευ ανοσίας, το ενδεχόμενο να νοσήσει το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού είναι πιθανό, τονίζει. Η παραγωγή εμβολίου δεν θα επιτευχθεί μέσα στο 2020, σημειώνει η Διδάκτωρ, που αποδομεί την παραφιλολογία πως ο κορονοϊός δημιουργήθηκε… τεχνητά από τον άνθρωπο.tseliou-coronavirus2

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ

ΕΡ. Η ανθρωπότητα αντιμετωπίζει σήμερα τον εφιάλτη της πανδημίας του κορονοϊού. Ποια είναι η εκτίμησή σας για την πορεία του ιού στις χώρες της Ευρώπης, αλλά -κυρίως- στην Ελλάδα; Η κατάσταση στην Ιταλία είναι δραματική. Πόσο θα κρατήσει όλο αυτό;

ΑΠ. Μιλάμε πλέον για μια παγκόσμια υγειονομική κρίση. Ο SARS-CoV-2, ξεκινώντας στα τέλη Δεκεμβρίου, από την πόλη Wuhan της Κίνας εξαπλώθηκε ταχύτατα σε ολόκληρη τη χώρα καταγράφοντας μέχρι τώρα περισσότερα από 81.000 κρούσματα και πάνω από 3.200 θανάτους. Μέσα σε όλα, όμως, αυτά τα τρομακτικά νούμερα, θα ήθελα να αναφέρω και κάτι ελπιδοφόρο: από την περασμένη εβδομάδα δεν έχει καταγραφεί, μέχρι την ώρα που σας γράφω, νέο εγχώριο κρούσμα!

Η πανδημία πλέον φαίνεται να έχει μεταφερθεί στην Ευρώπη. Η Ιταλία αυτή τη στιγμή βρίσκεται μπροστά σε έναν τρομακτικό εθνικό εφιάλτη και είναι η χώρα που δέχεται το μεγαλύτερο πλήγμα, ενώ καθημερινά αυξάνονται επικίνδυνα τα κρούσματα και οι θάνατοι στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες. Έχουμε φτάσει στο σημείο που ο αριθμός των θανάτων στην Ευρώπη ξεπερνάει αυτόν της Ασίας.

Στην Ελλάδα, η μέχρι τώρα διασπορά του ιού φαίνεται να είναι η αναμενόμενη και να μην έχει υπάρξει προς το παρόν η έντονη έξαρσή του, γεγονός σημαντικά θετικό. Τα μέτρα που έλαβε η κυβέρνηση εγκαίρως, φαίνεται να έχουν συμβάλει και να έχουν βοηθήσει προς το παρόν, χωρίς αυτό να σημαίνει πως δε θα δούμε αύξηση των κρουσμάτων τις επόμενες ημέρες και έξαρση, το λεγόμενο peak του ιού, που υπολογίζεται τον Απρίλη.

Δυστυχώς, δεν είμαστε σε θέση ακόμη να μπορούμε να προσδιορίσουμε το πόσο θα διαρκέσει όλο αυτό, μιας και πρόκειται για έναν καινούργιο και άγνωστο ιό. Με βάση πάντως τα μέχρι τώρα δεδομένα, προβλέπεται παραμονή του ιού στη χώρα μας για περισσότερο από 5 εβδομάδες. Οι πιθανότητες να νοσήσει το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού είναι αυξημένες, μιας και κανείς μας δεν έχει αποκτήσει ακόμη ανοσία στον νέο αυτό ιό. Το στοίχημα όμως είναι να αποφύγουμε όσο γίνεται το να αρρωστήσουμε όλοι μαζί ταυτόχρονα! Ελπίζω πως τα μέτρα που έχουν ληφθεί θα συντελέσουν θετικά σε αυτό.

Αν επιβεβαιωθεί πάντως επιστημονικά η υπόθεση πως η υψηλή θερμοκρασία «καταστέλλει» τον ιό, ίσως παρατηρήσουμε μια υποχώρησή του τον Μάϊο και ένα πιθανό «come back» του τον Οκτώβριο. Δεν μπορούμε, όμως, να μιλάμε με απόλυτη σιγουριά για όλα αυτά, μιας και ακόμη πολλές πληροφορίες είναι υπό μελέτη και εξερεύνηση σχετικά με τον SARS-CoV-2.

ΕΡ. Θα θέλαμε να μας εκθέσετε τις γνώσεις σας, ως προς τη φύση του ιού, τη συμπτωματολογία, τη μεταδοτικότητα, τη θνητότητα. Είναι διαπιστωμένο πλέον, ότι «χτυπά», κατά κύριο λόγο, ηλικιωμένους, αλλά και άτομα με υποκείμενα νοσήματα.

ΑΠ. Ο SARS-CoV-2 ανήκει στην οικογένεια των κορονοϊών, ιών που μολύνουν πτηνά και θηλαστικά. Από την οικογένεια αυτή, κάποιοι είναι ευρέως κοινοί και μολύνουν τους ανθρώπους εμφανίζοντας τα συμπτώματα ενός τυπικού κρυολογήματος.

Από την άλλη μεριά, στην ίδια οικογένεια ανήκουν ο SARS (Σοβαρό Οξύ Αναπνευστικό Σύνδρομο) που ξεκίνησε στην Κίνα το 2003, ο MERS (Αναπνευστικό Σύνδρομο Μέσης Ανατολής) που ξέσπασε στη Σαουδική Αραβία το 2012 και πλέον, το νέο στέλεχος SARS-CoV-2, που εμφανίστηκε στην Κίνα στα τέλη του περασμένου Δεκέμβρη, προκαλώντας την πανδημία COVID19. Οι τρεις αυτοί αναπνευστικοί ιοί μπορεί να προκαλέσουν οξεία αναπνευστική λοίμωξη και πνευμονία και να οδηγήσουν ακόμη και σε θάνατο. Τα μέχρι τώρα δεδομένα αναφέρουν πως ο SARS-CoV-2 έχει μολύνει περισσότερους από 425.000 ανθρώπους σε παγκόσμια κλίμακα.

Ο νέος αυτός ιός φαίνεται να έχει αυξημένη μεταδοτικότητα από άνθρωπο σε άνθρωπο και όπως και άλλοι αναπνευστικοί ιοί, μεταδίδεται αερογενώς από άτομα που νοσούν μέσω των σταγονιδίων από το σάλιο και τη ρινική κοιλότητα. Γι’ αυτό καλό είναι όλοι μας να εφαρμόζουμε τους βασικούς κανόνες υγιεινής και να τηρούμε τις προβλεπόμενες αποστάσεις μεταξύ μας. Δεδομένων των συνθηκών, πάντως, αν δεν υπάρχει επιτακτική ανάγκη, έχουμε όλοι μας την ευθύνη να μένουμε σπίτι μας!

Οι μέχρι τώρα πληροφορίες, που έχουν προκύψει από στατιστικές αναλύσεις και μαθηματικά μοντέλα, προβλέπουν πως η θνητότητα από τον νέο κορονοϊό μπορεί να φτάσει μέχρι και το 1%, ποσοστό που μπορεί να είναι εν τέλει πολύ χαμηλότερο μιας και θα υπάρχουν και πολλοί ασυμπτωματικοί φορείς της νόσου. Είναι αλήθεια, πάντως, πως οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με υποκείμενα νοσήματα, όπως είναι ο σακχαρώδης διαβήτης ή και καρδιαγγειακά νοσήματα, εμφανίζουν σοβαρότερη μορφή της νόσου. Σε καμία περίπτωση, όμως, δεν πρέπει να θεωρούμε δεδομένο ότι όλοι οι υπόλοιποι δε θα νοσήσουμε ή δε διατρέχουμε κάποιο κίνδυνο. Όπως είπα και παραπάνω, πρόκειται για έναν καινούργιο ιό για τον οποίο δε γνωρίζουμε τα πάντα και δεν ξέρουμε πώς ακριβώς συμπεριφέρεται σε κάθε ηλικιακή ομάδα. Όλοι μας οφείλουμε να είμαστε προσεκτικοί, να έχουμε ατομική ευθύνη, ενσυναίσθηση και να ακούμε τις οδηγίες των ειδικών.

ΕΡ. Τα μέτρα που έχει λάβει η κυβέρνηση, θεωρείτε πως είναι αρκετά; Ήταν σωστή η απόφαση για τον περιορισμό της κυκλοφορίας που ισχύει από τη Δευτέρα (23/3);

ΑΠ. Η κυβέρνηση, πιστεύω, έπραξε ορθά λαμβάνοντας αυτά τα προληπτικά μέτρα. Κατάφερε έτσι, να περιορίσει ως έναν βαθμό, τη διασπορά της νόσου. Το «Μένουμε σπίτι» φαίνεται να έπιασε τόπο. Με στενοχωρεί, βέβαια, το γεγονός πως αρκετοί ήταν αυτοί που έσπευσαν να φύγουν από τα μεγάλα αστικά κέντρα και να κινηθούν προς την επαρχία και τα νησιά. Το θεωρώ επικίνδυνο, μιας και όλοι γνωρίζουμε πως το σύστημα υγείας εκεί, αν συμβεί το μοιραίο, δε θα είναι σε θέση να ανταπεξέλθει. Το μέτρο της απαγόρευσης κυκλοφορίας, κρίνω πως ήταν αναγκαίο μιας και θα βοηθήσει περαιτέρω στον περιορισμό της εξάπλωσης της μόλυνσης από τον ιό. Γι’ αυτό, όσοι εξακολουθούν να εργάζονται, ας το κάνουν με προσοχή και όσοι δεν εργάζονται ας μείνουν σπίτι προστατεύοντας τον εαυτό τους, την οικογένειά τους και την κοινότητα.

ΕΡ. Πολλές αναφορές δημοσιεύονται τελευταία για την πρόοδο των επιστημόνων στο θέμα της ανακάλυψης φαρμάκου ή εμβολίου για τον ιό. Πόσο απέχουμε από κάτι τέτοιο, σε ποιο στάδιο βρισκόμαστε;

ΑΠ. Προς το παρόν δεν υπάρχει διαθέσιμο εμβόλιο και δεν περιμένουμε να υπάρξει τουλάχιστον για τους επόμενους 10 μήνες. Έχουν ξεκινήσει κλινικές μελέτες και δοκιμές για τον σκοπό αυτό, αλλά χρειάζεται χρόνος μέχρι την επίτευξή τους. Από την άλλη, υπάρχει έντονη ερευνητική δραστηριότητα για την ανάπτυξη φαρμάκων που δρουν ενάντια στον ιό. Ένα από αυτά είναι και η χλωροκίνη, που φανερώνει ιδιαίτερα ενθαρρυντικά αποτελέσματα κατά του κορονοϊού. Κι αυτό, όμως, θα χρειαστεί χρόνο.

Επομένως θα το επισημάνω ξανά, πως είναι σημαντικό από όλους μας και για όλους μας να τηρούνται τα μέτρα πρόληψης. Μένουμε σπίτι, για να προστατεύσουμε την κοινότητα και τους εαυτούς μας. Μένουμε σπίτι έτσι ώστε όταν με το καλό τελειώσει όλο αυτό, να αριθμούμε όσο το δυνατόν λιγότερες απώλειες.

ΕΡ. Τελικά, πώς ξεκίνησε ο κορονοϊός;

ΑΠ. Ας μιλήσουμε καλύτερα με επιστημονικά δεδομένα γι’ αυτό το θέμα. Πρόσφατη ερευνητική μελέτη που δημοσιεύτηκε στο διεθνώς αναγνωρισμένο περιοδικό Nature Medicine, αποκάλυψε πως ο ιός είναι αποτέλεσμα φυσικής επιλογής και δεν είναι «κατασκευασμένος» από ανθρώπους. Στη συγκεκριμένη εργασία έγινε σύγκριση των αλληλουχιών του ιού και των πιο κοντινών συγγενικών του ειδών.

Οι αναλύσεις απέδειξαν μεγάλη ομοιότητα της αλληλουχίας του με ένα γνωστό κορονοϊό νυχτερίδας. Χρειάζεται πάντως να διερευνηθεί περισσότερο η υπόθεση για το αν όντως ο ιός μεταφέρθηκε από τις νυχτερίδες στον άνθρωπο ή/και αν κάποιος ενδιάμεσος ξενιστής εμπλέκεται στη μετάδοση αυτή. Είναι πολλά που δε γνωρίζουμε ακόμη για το νέο ιό και που με τη βοήθεια της επιστήμης θα καταφέρουμε να προσδιορίσουμε και να διαλευκάνουμε.

Εύχομαι όλο αυτό να περάσει το συντομότερο δυνατό. Δε θα είμαστε για πάντα έτσι, είμαι σίγουρη γι’ αυτό. Μέχρι να επανέλθουμε στην «κανονική» μας ζωή, χρειάζεται από όλους μας προσοχή, υπευθυνότητα και ψυχραιμία. Καλή δύναμη σε όλους.

 

*Η Μελίνα Τσέλιου γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Καρπενήσι.

Είναι Διδάκτωρ Ιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, και από το 2017 μέχρι και σήμερα είναι ερευνήτρια στο ίδιο Πανεπιστήμιο